A operación JAD Pirates 4, liderada por Frontex, interceptou 1,7 millóns de artigos ilegais en dez días de controis nas fronteiras exteriores da UE
As autoridades europeas de fronteiras, aduanas e policía incautaron máis de 1,7 millóns de artigos falsificados e non declarados, cun valor estimado de 17,4 millóns de euros, durante a operación Joint Action Days Pirates 4, unha acción coordinada liderada por Frontex e centrada en desmantelar as redes criminais que trafican con mercadorías ilícitas a través das fronteiras exteriores da Unión Europea.
A operación, que se desenvolveu entre o 15 e o 26 de xuño de 2026, abarcou pasos fronteirizos terrestres, portos, aeroportos e centros loxísticos de toda Europa. Participaron autoridades de 12 Estados membros da UE, xunto con Serbia, Ucraína e o Reino Unido. Europol, Interpol e a Oficina da Propiedade Intelectual da Unión Europea (EUIPO) prestaron apoio técnico e operativo.
Produtos falsificados e fraude aduaneira
Entre os artigos incautados figuran produtos de consumo habitual como roupa, calzado, xoguetes, cosméticos, perfumes, xoiería, reloxos e teléfonos móbiles. Porén, a operación tamén sacou á luz mercadorías que supoñen riscos directos para a saúde pública: medicamentos falsificados, cigarros electrónicos, tabaco, electrónica, cartuchos de impresora e pezas de vehículos de dubidosa procedencia e calidade.
Ademais dos produtos falsificados, as autoridades interceptaron grandes cantidades de mercadorías non declaradas e ilegais: combustible, ouro, diñeiro en efectivo, materiais de construción, alimentos, vehículos roubados, armas de fogo e municións, animais silvestres protexidos e artefactos culturais. En total, máis de 1,35 millóns de produtos falsificados avaliados en 12,2 millóns de euros, e mercadorías non declaradas por valor de 5,2 millóns de euros adicionais.
Impacto nas empresas lexítimas
O comercio de falsificacións non é un delito sen vítimas. Tal e como subliñou Lars Gerdes, director executivo adxunto de Frontex para Operacións, este tipo de actividade «financia redes criminais organizadas, socava as empresas lexítimas, engana o consumidor e pode supoñer graves riscos para a saúde e a seguranza». Neste sentido, a operación supón un recordatorio da dimensión sistémica da falsificación como modelo de negocio criminal.
Para Galicia, cuxo tecido industrial inclúe sectores especialmente expostos á competencia desleal das falsificacións —como o téxtil, o calzado ou a automoción—, estas operacións teñen unha relevancia directa. A industria téxtil galega, con Inditex como referente global pero tamén con centos de pequenas e medianas empresas, sofre de forma crónica os efectos da piratería comercial que desvirtúa o mercado e precariza o emprego no sector.
Redes criminais e fronteiras
Frontex sinala que as redes criminais utilizan preferentemente os grandes pasos fronteirizos terrestres, os portos de contedores, os aeroportos e os centros loxísticos, con especial incidencia nos Balcáns, o Mar Negro e o Mediterráneo. A operación enmárcase no dispositivo EMPACT (European Multidisciplinary Platform Against Criminal Threats), o marco a través do cal os países e axencias da UE coordinan a loita contra a delincuencia organizada grave.
A operación tamén detectou 51 denegacións de entrada, 10 documentos de viaxe fraudulentos e 9 persoas en situación irregular por exceder o prazo de estancia permitido, o que pon de manifesto o carácter multidimensional destas redes, que combinan fraude comercial con outras formas de criminalidade transfronteiriza.
Frontex coordinou o intercambio de información operativa, despregou efectivos do seu Standing Corps —o primeiro servizo uniformado da UE— e dirixiu o centro de coordinación da operación desde a súa sede en Varsovia.