Bruxelas lanza o ‘Drone Deal’ UE-Ucraína e integra o país no Fondo Europeo de Defensa nun paquete que acada os 90.000 millóns de euros en apoio total

A Comisión Europea e Ucraína asinaron esta semana unha nova asociación industrial de defensa que supón un paso decisivo na integración das industrias militares de ambas as dúas partes. Ao mesmo tempo, Bruxelas lanzou o EU–Ukraine Drone Deal para aprofundar a cooperación en tecnoloxías de drons e anti-drons, e desembolsou 1.000 millóns de euros adicionais para financiar capacidades de drons ucranianos, dentro do préstamo de apoio de 90.000 millóns de euros.

A presidenta da Comisión Europea, Ursula von der Leyen, que se atopaba en Kiev na súa undécima visita a Ucraína desde o inicio da invasión rusa a gran escala, cualificou o acordo como un proceso de integración industrial equiparable á integración dos mercados comúns: eliminando barreiras e aliñando estándares «o máis rapidamente posible, desde a contratación de defensa ata a protección da propiedade intelectual».

O Drone Deal en detalle

O Drone Deal UE-Ucraína artéllase en torno a empresas mixtas entre compañías ucranianas e europeas, e prevé a produción conxunta de drons e sistemas anti-dron entre Ucraína e os Estados membros antes de finais de 2026. A iniciativa combina a experiencia ucraniana no campo de batalla —onde os drons levan anos sendo armas decisivas— coa capacidade industrial e de fabricación a escala da Unión Europea.

Entre os 18 membros fundadores do Deal figuran empresas como Indra Group, Fincantieri, WB Electronics, Destinus, Delair ou Quantum Systems pola parte europea, xunto con compañías ucranianas como Skyfall Industries, ATHLON AVIA ou UFORCE. A primeira reunión deste consorcio celebrarase en Bruxelas en setembro. O acordo prevé, ademais, ampliar a cooperación cara á produción conxunta de mísiles antibalísticos en 2028, con obxectivo de pechar lagoas críticas na defensa aérea.

Os fondos mobilizados

O desembolso de 1.000 millóns de euros realizado esta semana constitúe o segundo pagamento dentro do primeiro tramo de 6.000 millóns de euros do Préstamo de Apoio a Ucraína dedicados á adquisición de drons. Previamente, a Comisión xa transferira 3.200 millóns o 25 de xuño como primeira entrega do programa de Asistencia Macrofinanceira, e outros 3.900 millóns o 30 de xuño como primeiro pagamento dedicado especificamente a drons.

De cara ao futuro, a Comisión aprobou un plan de desembolso de 10.000 millóns de euros para financiar drons adicionais, mísiles e avións de combate. Desde o inicio da agresión rusa, a UE e os seus Estados membros mobilizaron un total de 216.700 millóns de euros en apoio a Ucraína, incluídos 3.800 millóns procedentes de activos rusos inmobilizados.

Integración no Fondo Europeo de Defensa

Outro elemento salientable do acordo é a incorporación plena de Ucraína ao Fondo Europeo de Defensa (EDF) e ao Programa Europeo de Industria de Defensa (EDIP). Isto permitirá que empresas ucranianas e europeas formen consorcios e participen xuntas en proxectos de investigación e desenvolvemento financiados polo Fondo, que conta cun orzamento de 7.300 millóns de euros para o período 2021-2027.

Paralelamente, o programa BraveTech EU —iniciativa conxunta UE-Ucraína para acelerar tecnoloxías militares— avanzou á súa seguinte fase con seis empresas seleccionadas: Soraccel, EdgeX Robotics, Smaesh, Kova Labs, Tempterno Defence e Rannon. As súas solucións serán probadas en condicións que reflicten o teatro de guerra ucraniano.

Consecuencias para a industria europea

Desde unha perspectiva crítica, a escalada do gasto militar europeo e a crecente integración das industrias de defensa plantexan interrogantes sobre o modelo económico que a UE está a consolidar. O desprazamento de recursos públicos cara ao complexo industrial-militar —con joint ventures entre grandes corporacións e fondos comunitarios— reduce o espazo para investimentos en transición ecolóxica, benestar social ou reindustrialización verde. Para Galicia e outras periferias europeas, a cuestión é en que medida esta reorientación orzamentaria afectará aos fondos de cohesión e á política industrial rexional nos próximos anos.