A subida de tipos de xuño deixa o prezo do diñeiro no 2,25% e o euríbor escala cara ao 2,9%, nun contexto de inflación persistente que erosiona o poder adquisitivo das familias e das pemes galegas.
O Banco Central Europeo (BCE) deu un xiro histórico na súa reunión do 11 de xuño de 2026: despois de case tres anos sen endurecer a política monetaria, o Consello de Goberno aprobou subir os tipos de interese en 25 puntos básicos. A facilidade de depósito ascende ao 2,25%, o tipo principal sitúase no 2,40% e a facilidade marxinal de crédito elévase ao 2,65%, con efectos desde o 17 de xuño. É a primeira suba desde setembro de 2023 e pon fin a un longo ciclo de rebaixas iniciado a mediados de 2024.
A decisión non chegou en baleiro. A guerra en Oriente Próximo segue a xerar tensión nos mercados enerxéticos e a inflación na eurozona recolocouse moi por riba do obxectivo do 2% marcado por Frankfurt. Segundo as novas proxeccións do Eurosistema, os prezos sitularanse de media no 3,0% en 2026, no 2,3% en 2027 e non alcanzarán o obxectivo ata 2028. Ao mesmo tempo, o crecemento económico vai polo chan: apenas un 0,8% previsto para este ano, froito do impacto da crise enerxética sobre as rendas reais e a confianza empresarial.
España destaca negativamente neste mapa europeo. O indicador adelantado do IPC publicado polo INE confirma que a inflación se mantivo no 3,2% en xuño de 2026 pola terceira vez consecutiva, igualando as lecturas de abril e maio. A inflación subyacente, que exclúe enerxía e alimentos, moderouse unha décima ata o 2,9%, o nivel máis baixo desde febreiro de 2025. Porén, esta aparente estabilidade está en boa medida sustentada por medidas artificiais: a extensión do bono social eléctrico, a redución do IVE do gas e as rebajas fiscais sobre os carburantes aprobadas polo goberno en marzo. Sen ese paraugas, os analistas calculan que o IPC podería andar polo 4%.
O problema estrutural é que a inflación de servizos en España resiste por riba do 3,7%, fronte ao 2,8% da eurozona. España leva máis de once meses con prezos por riba do obxectivo do BCE, e a converxencia coa media europea segue a ser un horizonte afastado. A perspectiva para o verán e o outono non é tranquilizadora: Bankinter prevé que o IPC alcance máximos entre xullo e agosto e se modere posteriormente cara ao 3,4% a fin de ano.
Para Galicia, este escenario tradúcese nunha presión directa sobre as economías domésticas e o tecido produtivo. O euríbor a 12 meses, referencia da inmensa maioría das hipotecas variables, cerrou maio en torno ao 2,80% e en xuño estivo rondando o 2,84%, o seu nivel máis alto desde setembro de 2024. O contraste co pasado é contundente: en xuño de 2025 o índice situábase no 2,08%, o que supón un incremento de case tres cuartas partes dun punto porcentual nun ano. Quen revise agora a súa hipoteca variable notará o golpe nas súas cotas mensais.
Segundo a asociación de usuarios financeiros Asufin, cada revisión do euríbor supón un aumento de máis de 42 euros mensuais por cada 100.000 euros nunha hipoteca a 25 anos. Para as familias galegas cunha hipoteca media de 150.000 euros, o encarecemento anual pode ascender a preto de 700 euros. Para os lares con préstamos máis elevados, a factura multiplícase proporcionalmente. E non só as hipotecas: os préstamos a empresas ligados ao euríbor tamén se encarecen de forma automática, afectando especialmente ás pemes galegas, que dependen en maior medida do crédito bancario para financiar a actividade corrente e os investimentos.
A lóxica do BCE é clara: sube tipos para domar a inflación que considera impulsada polo shock enerxético derivado do conflito en Oriente Próximo. Mais expertos e analistas advirten de que esta estratexia ten un risco evidente. Se a inflación é fundamentalmente un shock de oferta —causado polo encarecemento da enerxía e as materias primas—, subir tipos non resolve o problema de raíz; simplemente encarece o crédito e afoga o consumo e o investimento, agravando o freo económico sen atacar a causa real dos prezos altos.
O debate está aberto en Frankfurt. A presidenta do BCE, Christine Lagarde, descartou a principios de xullo unha nova suba na reunión do 23 de xullo, recoñecendo que os riscos de inflación e de crecemento están agora “máis equilibrados”. A seguinte cita determinante é setembro, e o verán será o test definitivo: se a enerxía se contén e os datos de actividade seguen a deteriorarse, Frankfurt podería frear o ciclo de endurecemento. Se os prezos se desbocan de novo, o aperto monetario continuará.
Mentres tanto, as clases traballadoras e o pequeno comercio galego seguen a absorber os custos dunha política monetaria deseñada desde Frankfurt coa vista posta nos grandes equilibrios macroeconómicos da eurozona, sen que os seus efectos distributivos sobre as rexións periféricas reciban a atención que merecen.