O Foro Económico sitúa o crecemento entre o 2% e o 2,5% en 2026, impulsado pola demanda interna, mentres as exportacións apenas avanzan un 0,7% e o reloxo dos Next Generation corre.
A economía galega segue demostrando unha resistencia que sorprende até aos propios analistas. O Foro Económico de Galicia presentou esta semana o seu II Informe de Conxuntura Socioeconómica do primeiro trimestre de 2026, e as cifras confirman un crecemento do PIB do 2,4% interanual, ao tempo que o organismo eleva a súa previsión para o conxunto do ano a unha franxa de entre o 2% e o 2,5%. A Xunta de Galicia, con máis contención, mantén a súa estimación no 1,9%, pero o Foro é máis optimista.
O director do Foro Económico, Santiago Lago, recoñeceu na rolda de prensa en Santiago que «os analistas estamos sorprendidos», dado que «a conxuntura levaría a pensar que as cousas non deberían ir tan ben». Sen Orzamentos Xerais do Estado, con guerras activas e conflitos arancelarios que tensionan o comercio mundial, a economía galega, ao igual que a española, convértese nunha das rexións europeas que máis incrementa o seu PIB, fronte ao magro 0,7% da UE ou o 0,3% da zona euro. «Parece que nada nos frena», resumiu Lago. Galicia encadea así cinco anos consecutivos de crecemento igual ou superior ao 2,4%, superando a media comunitaria, aínda que sen alcanzar a do conxunto de España, tres décimas por riba.
A lectura non pode, porén, ser triunfalista. Baixo eses titulares favorables agocha un modelo de crecemento con pés de arxila. O economista Fernando González Laxe, coautor do informe, identificou a demanda interna —consumo dos fogares e gasto das administracións públicas— e os fondos europeos Next Generation como os principais motores do avance. A inversión destaca como o compoñente máis dinámico, cun aumento do 3,5%. O sector da construción achega un impulso «moi potente», mentres as axudas estatais van «directamente aos fogares e estimulan os consumos».
O reverso desta moeda é a debilidade do sector exterior: as exportacións apenas se elevaron un 0,7% no primeiro trimestre. Máis do 70% das vendas ao exterior diríxense á Unión Europea, e cinco países absorben máis da metade das exportacións galegas, cunha fortísima concentración no téxtil-confección e o automóbil. As tensións arancelarias impulsadas pola administración estadounidense e a atonía das economías europeas —especialmente a alemá, destino tradicional da exportación galega— non fan senón agravar esta vulnerabilidade estrutural.
A ameaza máis inmediata, con todo, provén de Bruxelas. O próximo fin dos fondos Next Generation abre unha grande incógnita sobre como reaccionará a economía galega cando se esgote esa inxección extraordinaria. A isto súmase un futuro escenario plurianual 2028-2034 no que se prevén recortes nos fondos de cohesión e no sector primario que afectan directamente a Galicia. Trátase dun aviso que non pode ser ignorado: boa parte do dinamismo actual descansa sobre financiamento público europeo con data de caducidade.
Nos datos do mercado laboral, o economista José Francisco Armesto apuntou aspectos positivos: un forte incremento da poboación activa, o segundo máis elevado desde a crise de 2008, e un avance notable do emprego indefinido. Galicia conta coa segunda taxa de temporalidade máis baixa entre as autonomías, cun 9% no sector privado fronte ao 22% no público. Ademais, o emprego feminino creceu un 3,9%, moi por riba do 1% masculino, un dato que merece ser subliñado como sinal de avance na igualdade laboral. Con todo, a creación de emprego segue sen acompañar a intensidade do crecemento económico: cun PIB ao 2,4%, os postos de traballo só suben un 1,1%.
Aquí reside unha das contradicións máis reveladoras do modelo produtivo galego. González Laxe sinalou que as ganancias empresariais representan máis do que aportan os salarios. O peso das rendas salariais no PIB galego sitúase no 44,4%, fronte ao 48,6% da media española. O crecemento, polo tanto, non se está a trasladar con suficiente intensidade aos traballadores e traballadoras. A atomización do tecido empresarial —empresas pequenas, con poucos empregados e escasa capacidade exportadora— limita a posibilidade dunha senda de crecemento máis inclusiva e sostida.
O reto demográfico completa este panorama de luces e sombras. A poboación galega mantense en 2,7 millóns de habitantes, cifra similar á de hai setenta anos, pero cunha media de idade próxima aos 50 anos. Máis do 27% da poboación supera os 65 anos, fronte ao 21% de media estatal. «A dinámica demográfica tenos atrapados», recoñeceu Santiago Lago. Sen unha política activa de retención de talento e de repoboación do interior, o crecemento económico non será quen de se converter en benestar colectivo nin de garantir a sostibilidade do Estado do benestar.
Galicia medra, si. Pero faino sobre andamios que urxe consolidar: diversificación exportadora, industrialización de maior valor engadido, reparto xusto da riqueza e unha aposta decidida polo sector público e cooperativo que non deixe o destino da economía galega nas mans das flutuacións do financiamento europeo ou das estratexias das grandes corporacións.