A contradición entre Trump e Irán sobre as conversacións en Doha dispara a incerteza nos mercados e ameaza os sectores produtivos galegos dependentes da enerxía importada.
A fraxilidade da tregua entre Estados Unidos e Irán quedou en evidencia esta semana cun episodio que resume a tensión permanente que rodea as negociacións: mentres Donald Trump anunciou o luns na súa rede social Truth Social que Irán «solicitara unha reunión» en Doha para o martes, o Ministerio de Relacións Exteriores iraniano desmentiu a versión de xeito categórico. O portavoz Esmail Baghaei foi rotundo: «Non haberá ningunha negociación, en ningún nivel, coa parte estadounidense». O vicexefe da diplomacia iraní, Kazem Gharibabadi, foi aínda máis explícito ao subliñar que «en Doha non manteremos ningunha negociación con Estados Unidos».
A confusión xerada por estas mensaxes contrapostas non tardou en trasladarse aos mercados de materias primas. O barril de Brent avanzou un 0,2% ata os 73,32 dólares mentres o West Texas Intermediate subiu un 0,5% ata os 71,08 dólares nunha xornada marcada pola cautela. Os analistas de ING advertiron que o mercado «parece tratar a tregua temporal como se fose un acordo permanente», un erro de cálculo que pode ter consecuencias serias se a situación se deteriora de novo.
O contexto no que se produce este tenso episodio é excepcional. Desde o inicio do conflito armado a finais de febreiro, o peche do estreito de Ormuz —polo que transita arredor do 20% do comercio mundial de petróleo— provocou o que a Axencia Internacional da Enerxía cualificou como «a maior perturbación do subministro na historia do mercado global de petróleo». Os prezos do Brent chegaron a superar os 120 dólares por barril tras o peche do estreito en marzo, aínda que a perspectiva de negociacións foi arrastrándoos á baixa nos meses seguintes. O ouro negro acumula desde as máximas de 2026 unha caída de arredor do 20%.
Pese a esa corrección, Goldman Sachs advertiu que nun escenario de non reapertura plena do estreito, o Brent podería superar os 130 dólares por barril a fin de ano. A recuperación total do subministro da rexión non é alcanzable dentro de 2026, segundo ANZ Research, que apunta a perdas estruturais de entre un e dous millóns de barrís diarios debido aos danos nas infraestruturas. Este escenario de incerteza persistente ten un prezo que pagan directamente as economías periféricas e importadoras netas de enerxía, como a galega.
Galicia depende de forma intensa da enerxía importada para sostenta-los seus sectores produtivos estratéxicos. A flota pesqueira, que opera en augas do Atlántico norte e do Gran Sol, ve como o gasóleo mariño encarece as súas mareas nunha conxuntura xa deteriorada pola presión regulatoria e a caída de capturas. As factorías de conserva e as plantas de transformación do sector pesqueiro-industrial tamén noten o impacto a través dos custos loxísticos e de produción. O sector da automoción, con Stellantis Vigo como referencia, sofre un dobre impacto: custos enerxéticos máis altos na produción e incerteza sobre a demanda global de vehículos nun contexto de inflación.
O transporte de mercancías —clave para a conexión dos portos de Vigo e A Coruña cos mercados europeos— tamén absorbe a subida do gasóleo. Os armadores e as empresas loxísticas transmiten esa presión á cadea de valor, encarecendo desde a alimentación ata os bens de consumo que chegan aos fogares galegos. Non é un problema abstracto de mercados financeiros: é un lastre sobre o poder adquisitivo das clases traballadoras e sobre a competitividade das pemes galegas.
A lectura política do episodio tampouco é inocente. Trump utilizou o seu propio anuncio da reunión en Doha para felicitarse pola baixada do petróleo, nunha clara exhibición de que os seus intereses diplomáticos están subordinados á presión dos mercados e á economía doméstica estadounidense. Mentres, os países importadores —entre eles España e, dentro dela, Galicia— non teñen capacidade de influír nos mecanismos que determinan o prezo da enerxía que necesitan para funcionar. Esa dependencia estrutural é precisamente o que evidencia a necesidade de acelerar a transición cara ás enerxías renovables propias: eólica mariña, solar e hidroxeno verde, fontes nas que Galicia ten un potencial enorme e aínda infraexplotado.
A inestabilidade no estreito de Ormuz é un recordatorio brutal de que mentres o modelo enerxético siga ancorado nos combustibles fósiles importados, as decisións que se toman en Washington, Teherán ou Doha condicionan directamente a vida económica do país. A soberanía enerxética non é un slogan: é unha urxencia.