A aeroliña irlandesa retira operacións en Vigo e pecha a base de Santiago de Compostela nunha ofensiva contra as taxas de Aena que deixa Galicia sen alternativas reais.
O verán de 2026 marca un punto de inflexión na conectividade aérea de Galicia. Ryanair, a aerolíña de baixo custo que durante anos foi o principal operador nos aeroportos galegos, consolida este mes un repliegue sen precedentes na España rexional que golpea con especial dureza ao noroeste peninsular. O resultado: menos voos, menos destinos e, previsiblemente, billetes máis caros para a cidadanía galega.
Segundo datos da propia compañía, Ryanair recortou 1,2 millóns de prazas nos aeroportos rexionais españois para a temporada de verán de 2026. O anuncio, feito en outubro de 2025 polo conselleiro delegado Michael O’Leary, materializouse con contundencia en Galicia: durante o inverno deste ano a aeroliña xa retirou operacións en Vigo, e agora pecha definitivamente a súa base en Santiago de Compostela. O aeroporto de Peinador e o de Lavacolla, dúas infraestruturas estratéxicas para o turismo e a mobilidade empresarial do país, perden así o seu principal operador de rutas europeas de baixo custo.
O pretexto esgrimido por Ryanair é a disputa coa xestora aeroportuaria Aena. A compañía esixe unha rebaixa do 50% nas taxas aeroportuarias dos aeroportos rexionais, en resposta á subida do 6% aprobada por Aena para 2026. O’Leary non esconde que a estratexia é trasladar capacidade cara a mercados máis rendibles: Italia, Marrocos, Croacia, Albania e Suecia, países onde, segundo o directivo, os gobernos están suprimindo impostos medioambientais e reducindo taxas aeroportuarias para atraer tráfico.
Máis alá da guerra corporativa entre Ryanair e Aena, o que está en xogo para Galicia é moito máis que unha cuestión de tarifas. A conectividade aérea non é un luxo: é unha necesidade estrutural para un territorio periférico, cunha economía fortemente dependente do turismo e con centos de empresas que precisan mobilidade rápida para competir. Cada ruta que desaparece é un destino menos para o visitante estranxeiro, un custo máis elevado para a pequena empresa exportadora, un obstáculo máis para a mocidade que traballa ou estuda fóra.
A retirada de Ryanair non é un feito illado. A aeroliña xa recortou preto de tres millóns de prazas en España desde o verán de 2024. Aínda que recoñece que ningunha das rutas españolas rexistra perdas, destina os seus novos avións a aeroportos máis rendibles. É dicir: o problema non é a demanda galega, é que Galicia non é suficientemente lucrativa para os seus accionistas. Iso debería facer reflexionar sobre o modelo de dependencia das grandes corporacións privadas para garantir servizos que son, na práctica, de interese público.
A perspectiva crítica impón recoñecer que a narrativa de Ryanair —a da compañía abandeirada do pasaxeiro humilde fronte á burocracia de Aena— esconde unha realidade menos amable. A empresa irlandesa non é unha ONG da mobilidade. É un operador que maximiza beneficios, que presiona gobernos para obter condicións fiscais favorables ameazando con retirar servizos, e que cando non as obtén, cumpre a ameaza. O feito de que os seus beneficios disparasen un 42% a pesar dos recortes di moito sobre quen paga os prezos deste pulso.
O que precisa Galicia non é someter a súa conectividade aérea aos ciclos de presión dunha multinacional irlandesa. Precisamos un modelo de xestión aeroportuaria que coloque o interese público, a cohesión territorial e a sostibilidade no centro das decisións. Iso pasa por reclamar ao Goberno español que os aeroportos rexionais teñan un réxime de taxas diferenciado e adaptado á súa realidade, pero tamén por explorar fórmulas de gobernanza pública e participada que non dependan unicamente da lóxica do mercado.
O peche da base de Santiago de Compostela e o abandono de Vigo non son só noticias económicas. Son síntomas dun modelo que deixa as periferias á intemperie cando o beneficio manda. A pregunta que queda no aire, mentres comezan a cancelarse rutas cara a Londres, Bruxelas ou Milán, é se haberá algún actor público disposto a dar a cara por esta terra.