A empresa do Porriño, fundada por investigadoras da Uvigo, desenvolve micoproteínas sostibles mediante fermentación e benefíciase do programa Neotec galego
A empresa biotecnolóxica ODS Protein, con sede no polígono industrial da Granxa, no Porriño, recibiu unha axuda de máis de 231.000 euros a través do programa Neotec da Xunta de Galicia para consolidar o seu plan de negocio ata 2027. A directora da Axencia Galega de Innovación (GAIN), Carmen Cotelo, visitou esta semana as instalacións da peme para coñecer de primeira man o seu traballo e destacar o seu potencial innovador no ámbito da alimentación sostible.
ODS Protein foi fundada en 2021 por persoal investigador da Universidade de Vigo e centra a súa actividade no desenvolvemento de proteínas alternativas mediante a fermentación de biomasa con fungos filamentosos. O resultado son micoproteínas de alta calidade para a industria alimentaria, cunha pegada ambiental notablemente inferior á das proteínas de orixe animal. A aposta desta firma encadrase nos grandes retos globais do noso tempo: o crecemento da poboación mundial e a urxencia de transformar os sistemas alimentarios cara a modelos máis ecolóxicos e xustos.
A axuda chegou a través do programa de recuperación da excelencia Neotec, un mecanismo pioneiro que a Xunta de Galicia puxo en marcha en 2021 e que a converte na única comunidade autónoma española con unha liña específica para rescatar proxectos de startups que obtiveron o Selo Neotec do CDTI estatal —o Centro para o Desenvolvemento Tecnolóxico e a Innovación— pero que quedaron fóra do financiamento por falta de crédito. ODS Protein viviu exactamente esa situación antes de recibir o respaldo galego.
Dende a súa creación, este programa apoiou 34 empresas cun investimento total de 11,7 millóns de euros, financiando máis de 220 postos de traballo en sectores como as TIC e a biotecnoloxía. A próxima convocatoria 2026, con 2,625 millóns de euros procedentes de fondos europeos do programa Galicia FEDER 21-27, elevará o investimento acumulado ata os 14,3 millóns. As axudas, que poden acadar os 325.000 euros por proxecto, introducen como novidade que as iniciativas enmarcadas en tecnoloxías STEP —biotecnoloxía, intelixencia artificial, tecnoloxías cuánticas e enerxías limpas— terán acceso a unha maior intensidade de financiamento.
Alén do apoio de Neotec, ODS Protein participou en aceleradoras de innovación como ViaGalicia e en programas como os Bonos de Innovación, que lle permitiron avanzar no escalado industrial dos seus procesos. Este percorrido ilustra como o ecosistema de apoio público á I+D+i pode resultar determinante para que proxectos de base científica cheguen ao mercado sen depender exclusivamente do capital privado.
Desde unha perspectiva crítica, o caso de ODS Protein pon de manifesto tanto as posibilidades como as limitacións do sistema de innovación actual. Que empresas de alto valor científico e social teñan que depender de programas de rescate autonómicos para sobrevivir tras ser recoñecidas como excelentes polo Estado reflicte as disfuncionalidades dun modelo de financiamento que non garante recursos suficientes para todos os proxectos merecedores. Nese contexto, a iniciativa da GAIN resulta louvable, aínda que a súa dotación —menos de tres millóns para a convocatoria de 2026— segue sendo modesta fronte ás necesidades reais do tecido innovador galego.
O caso desta startup do Porriño evidencia tamén o papel estratéxico que pode xogar a transferencia de coñecemento universitario ao tecido produtivo, un vínculo que cómpre reforzar con máis recursos públicos e con estruturas que garantan que o saber xerado nas universidades galegas reverta na economía e na sociedade do país.