O novo regulamento, aplicable desde o 1 de xullo de 2026, fixa 18,3 millóns de toneladas de importacións libres de aranceis e busca defender o emprego industrial en Europa
A Unión Europea deu un paso decisivo na protección da súa industria siderúrxica coa entrada en vigor dun novo regulamento que responde á crise estrutural de sobrecapacidade global do aceiro. A norma, que comeza a aplicarse o 1 de xullo de 2026, establece un sistema de cotas arancelarias que pretende equilibrar o acceso ao mercado europeo para os socios comerciais con respecto á viabilidade do sector produtivo continental.
O regulamento de execución publicado pola Comisión Europea distribúe cotas tarifarias entre os socios comerciais da UE mediante criterios obxectivos, fixando un volume total de importacións libres de arancel de 18,3 millóns de toneladas anuais para 26 categorías de produtos siderúrxicos. Cando se supere ese limiar, aplicarase un arancel fóra de cota do 50%, un mecanismo que pretende restablecer a competencia leal nun mercado afectado por distorsións de prezos provocadas pola sobreoferta asiática, principalmente chinesa.
A metade do continxente anual resérvase en exclusiva para os socios con Acordos de Libre Comercio (ALC) con Europa, entre os que se atopa a Eurorregión Galicia-Norte de Portugal. Portugal, membro da UE e estreitamente ligado á economía galega, benefíciase tamén deste sistema como parte do mercado interior. O outro 50% queda aberto a todos os socios sen discriminación, incluíndo os países ALC. A Comisión sostén que, malia a redución media prevista do 47% nas cotas, os socios con libre comercio manterán un acceso ao mercado europeo significativamente superior á media.
Desde a perspectiva galega, a medida ten implicacións directas. Galicia acolle actividade industrial ligada á transformación do aceiro e do metal, con sectores como a construción naval en Vigo, a fabricación de compoñentes para automoción en Stellantis e diversas pemes do sector da construción e a enxeñaría. A regulación do mercado siderúrxico europeo incide directamente nos custos de produción e no abastecemento de materia prima para estas industrias.
O regulamento introduce ademais un requisito de rastrexabilidade: as empresas importadoras deberán informar sobre onde se realiza a fase de ‘fusión e colada’ do aceiro importado. Esta medida de transparencia da cadea de subministración é salientada desde os colectivos industriais como un avance cara a uns estándares máis rigorosos en toda a cadea de valor.
A norma xorde como substituta das salvagardas sobre determinados produtos de aceiro que a Comisión introduciu en xullo de 2018 para evitar a desviación comercial derivada dos aranceis impostos polos Estados Unidos. O Plan de Acción para o Aceiro e os Metais, adoptado en marzo de 2025, delineou esta nova medida comercial como o instrumento de referencia para a etapa pos-salvagarda.
A aprobación definitiva do regulamento de execución requirirá a votación dos Estados membros nun prazo máximo de 14 días tras a adopción pola Comisión, seguindo o procedemento de urxencia previsto. Estará en vigor durante un máximo de seis meses, tras os cales será sometido ao procedemento ordinario de comitoloxía antes de que remate 2026.
Desde unha óptica crítica, o debate sobre estas medidas non está exento de tensión. As grandes siderúrxicas europeas reclaman protección, mentres que os sectores transformadores —como a automoción ou a construción— alertan de que o encarecemento do aceiro de importación pode elevar os seus custos de produción e prexudicar a competitividade. O reto da transición cara a un aceiro máis limpo e descarbonizado, ao que fai referencia a propia Comisión como obxectivo estratéxico, implica investimentos moi elevados que as empresas industriais galegas, na súa maioría pemes, dificilmente poderán afrontar sen apoio público e europeo decidido.