A iniciativa transfronteiriza financiada con 317.000 euros do FEDER deixa tres documentos técnicos para compatibilizar as ZBE coa actividade comercial e a inclusión social
A cidade de Lugo deu por concluído o proxecto europeo SOCILIBRE —acrónimo de Sociedade Inclusiva e Logística Sustentable en Lugo e Braga— cunha xornada de peche celebrada no CEI-Nodus que reuniu a representantes de España e Portugal e que incluíu unha mostra práctica de vehículos adaptados ao reparto urbano en zonas de baixas emisións (ZBE).
O proxecto, financiado polo Programa de Cooperación INTERREG VI-A España-Portugal (POCTEP) 2021-2027 con apoio do Fondo Europeo de Desenvolvemento Rexional (FEDER), mobilizou un orzamento total de máis de 422.000 euros, dos cales 317.000 foron financiados con fondos comunitarios. Trátase dunha das iniciativas de cooperación transfronteiriza máis relevantes no ámbito da mobilidade sostible no espazo da Eurorregión Galicia-Norte de Portugal.
O resultado concreto do traballo son tres documentos técnicos que as administracións participantes poderán utilizar como base para as súas políticas de mobilidade: un estudo de viabilidade para o desenvolvemento dun modelo de reparto de última milla, unha análise de boas prácticas europeas en loxística urbana de baixas e cero emisións, e un modelo de gobernanza para a xestión desta transición.
A alcaldesa de Lugo, Elena Candia, que participou no acto de clausura, subliñou que estas ferramentas constitúen “unha valiosa base de coñecemento para afrontar os retos asociados á implantación das ZBE” e para atopar “solucións equilibradas e adaptadas á realidade de Lugo”. Candia insistiu na necesidade de non contrapor os obxectivos ambientais coa actividade do comercio, da hostalaría e dos sectores produtivos urbanos, un debate que está no centro das tensións políticas en moitas cidades europeas.
Máis alá da dimensión ambiental e económica, SOCILIBRE incorporou tamén un eixo de inclusión social que merece ser destacado. A través de accións formativas desenvolvidas conxuntamente pola Cruz Vermella Lugo e a Cruz Vermella Portuguesa, o proxecto favoreceu a inserción laboral de persoas en situación de vulnerabilidade, con especial atención a persoas refuxiadas e migrantes. Esta dimensión social, que vai máis alá da simple eficiencia loxística, sitúa o proxecto nun enfoque de transición xusta que debería ser referencia para futuras iniciativas.
A xornada de peche reuniu nos xardíns do CEI-Nodus representantes institucionais e empresariais de ambos os dous lados da fronteira, nun escenario que reflicte a crecente colaboración entre Galicia e o Norte de Portugal no terreo da innovación urbana e a sostibilidade. A exposición de vehículos eléctricos e de baixas emisións preparados para o reparto urbano permitiu visualizar de forma práctica as alternativas tecnolóxicas xa dispoñibles para o tecido comercial.
O reto que agora se presenta é a translación destes documentos en políticas reais e en investimentos públicos que permitan ao pequeno comercio e á distribución local adaptarse ás novas esixencias ambientais sen soportar os custos en solitario. A experiencia acumulada a través de SOCILIBRE e a rede de cooperación construída coa cidade de Braga representan un activo importante para que o eixo atlántico avance de forma coordinada cara á mobilidade urbana do futuro.