O Consello Europeo deu luz verde a dúas regulacións que eliminan aranceis sobre produtos industriais dos EEUU e introducen acceso preferencial para produtos pesqueiros e agropecuarios.
O Consello da Unión Europea adoptou formalmente este 25 de xuño dúas regulacións que implementan os compromisos arancelarios recollidos na Declaración Conxunta UE-EEUU do 21 de agosto de 2025. A medida completa un proceso lexislativo que afecta directamente ao sector pesqueiro e agroalimentario europeo, con consecuencias que poderían sentirse con especial intensidade en Galicia, potencia pesqueira de primeira orde no contexto continental.
As dúas regulacións eliminan os aranceis aduaneiros restantes sobre produtos industriais dos Estados Unidos e, de maneira significativa para o sector primario galego, introducen cotas arancelarias preferentes (TRQs) e reducións de tarifas para determinados produtos pesqueiros e agropecuarios estadounidenses considerados «non sensibles». Ademais, esténdese a suspensión de aranceis sobre a importación de lagosta, incluída a lagosta procesada, de todos os países con estatuto de nación máis favorecida, con efectos retroactivos desde o 1 de agosto de 2025.
**Un acordo con dúas caras para a pesca galega**
Desde a perspectiva do sector pesqueiro galego, este tipo de acordos xeran sempre un debate de fondo: mentres as institucións europeas celebran a apertura comercial e a estabilidade das relacións transatlánticas, as comunidades pesqueiras adoitan soportar as consecuencias dunha competencia exterior que non sempre se desenvolve en condicións de equivalencia regulatoria. Os produtos pesqueiros americanos que entren no mercado europeo con aranceis reducidos poden non estar suxeitos aos mesmos estándares ambientais, laborais ou sanitarios que se esixen á frota comunitaria.
A patronal pesqueira europea e as organizacións de produtores levan anos alertando sobre esta asimetría, que se agudiza cando os acordos comerciais priorizan os intereses industriais ou financeiros da UE sobre os das comunidades costeiras. Galicia, con máis de 10.000 persoas empregadas directamente na pesca extractiva e miles máis na industria transformadora, é un dos territorios máis expostos a este tipo de dinámicas.
**Mecanismos de salvagarda: garantías sobre o papel**
As regulacións inclúen mecanismos de salvagarda reforzados que, en teoría, permiten á Comisión Europea actuar con rapidez ante «ondas de importación significativas» que poidan causar danos graves aos operadores europeos. Tamén se prevé a posibilidade de suspender as preferencias arancelarias se os EEUU non respectan os seus compromisos ou adoptan medidas discriminatorias.
A eficacia real destes mecanismos, con todo, depende da vontade política da Comisión e dos tempos de resposta institucionais, que historicamente adoitan ser lentos fronte á velocidade coa que os mercados absorben os choques competitivos. Para as empresas conserveiras e comercializadoras galegas, que operan en marxes moi axustadas, eses tempos de reacción poden resultar demasiado longos.
**O peso do comercio transatlántico**
O comercio de bens e servizos entre a UE e os EEUU superou os 1,7 billóns de euros en 2025, representando case o 30% do comercio mundial. Os investimentos cruzados entre ambos os bloques alcanzaron os 4,8 billóns de euros en 2024. Son cifras que ilustran a profundidade da relación económica transatlántica, pero tamén a magnitude dos intereses corporativos en xogo, que non sempre coinciden cos das economías locais e as clases traballadoras.
A regulación principal caducará a finais de 2029, e para o 30 de xuño dese ano a Comisión deberá presentar unha avaliación do impacto sobre os fluxos comerciais, os ingresos arancelarios e os efectos económicos, incluíndo os que afecten ás pequenas e medianas empresas. Galicia, con miles de pemes no sector pesqueiro e agroalimentario, ten moito que dicir nesa avaliación, e as súas institucións e organizacións sectoriais deben facer valer esa voz no proceso de seguimento.